Thuis

En je zal het aan je kinderen vertellen…

Iedere generatie moet zich beschouwen alsof hij zelf uit Egypte gekomen is, staat er in de Hagada. Maar ik kom helemaal niet uit Egypte: ik kom uit Duitsland. Mijn overgrootvader, Abraham Baruch vestigde zich in 1902 vanuit het Oost-Groningse Bellingwolde in Göttingen. Hij woonde achtereenvolgens op de Gröner Strasse 5/6 (1902), Königsallee 8 (1903), Papendiek … Lees verder

IM Johanna Baruch

Vandaag 113 jaar geleden werd in het Duitse Oldersum mijn grootmoeder, Johanna Baruch geboren. Ik heb geen idee wat haar ouders in Oldersum zochten. Haar vader, Abraham Baruch, die zich Adolf Baruch noemde, kwam uit Bellingwolde dat er niet ver vandaan in Nederland ligt; haar moeder, Bertha Jacobsohn uit Sudheim wat ten noorden van Göttingen … Lees verder

Zorgen en sterven in Nederland

Vlak voor de NSS-top besloot onze moeder dat ze niet verder behandeld wilde worden. De laatste fase van haar leven (en de laatste fase van ons leven met haar levend bij ons) was aangebroken. Een verdrietige en bijzondere tijd. Net als opgroeien in fases gaat,  gaat het afscheid nemen van het leven dat. We maakten … Lees verder

Den Haag – Sobibor – Den Haag 9/9

3500 kilometer verder en 9 dagen rijden (min 1) ben ik toch een dag eerder thuis dan ik had gedacht: een dag pauze in Katowice werd gecompenseerd door een dagje extra doorrijden vanuit de grens Tsjechië-Duitsland naar Nederland. 800 kilometer, maar dankzij de goede snelwegen in Duitsland rijdt het lekker door. Onderweg nog even gestopt in Dordtmund, … Lees verder

Den Haag – Sobibor – Den Haag 8/9

Voor wie graag grenzen oversteekt is in min of meer rechte lijn van Katowice naar Dresden rijden een uitkomst. Fraaie rit bovendien. Je rijdt afwisselend door Polen, Tsjechië en Duitsland. Onhandig daarbij is dat je zowel Euro’s, Kronen als Zloty’s bij je moet hebben, want bij veel kleine winkeltjes (en daar doe je natuurlijk je … Lees verder

Den Haag – Sobibor – Den Haag 7/9

In Katowice en omgeving zijn ongeveer 250 Joodse begraafplaatsen (waarvan er een stuk of 3 actief zijn, althans de afgelopen jaren gebruikt werden), en een onbekend aantal massagraven. Waar die zich precies bevinden is moeilijk achter te komen. Er zijn doorgaans geen overlevenden van de slachtpartijen, en de huidige bewoners weten niet, willen niet weten … Lees verder

Den Haag – Sobibor – Den Haag 6/9

Sommige dagen zijn beter dan andere, en vandaag was zo’n dag die ervoor zorgt dat andere dagen beter zijn. Vanochtend vroeg opgestaan, gezwommen, ontbeten, en toch nog herkauwend op de dag van gisteren. Hoewel ik in een prima hotel zat, was het wifi erg traag, en duurde het uren voordat het filmpje van gisteren nog … Lees verder

Den Haag – Sobibor – Den Haag 5/9

De eerste keer dat ik naar Auschwitz ging, stond er nog een muur in Europa. Eén van de meest fascinerende aspecten van het kamp, is dat de geschiedenis ervan telkens herschreven werd. Waar het onder het oude regime vooral het kwaad dat de Duitsers de Polen hebben aangedaan beschreef vanuit Marxistisch-Leninistisch oogpunt, probeerde later een … Lees verder

Den Haag – Sobibor – Den Haag 4/9

Langs de E372, de weg tussen Warschau en Lublin, zag ik mensen zitten. Ik dacht eerst dat ik door een tippelzone reed, maar de leeftijd en klederdracht van de dames (en heren) deed me al snel inzien dat hier andere handel bedreven werd. Tientallen mensen zoeken paddestoelen in het bos, en verkopen die aan de … Lees verder